|
Infrastruktura - Środowisko - Energia
Dodatek lobbingowy do "RZECZPOSPOLITEJ".
10 marca 2009 r.
in english
Koncepcja kamieni milowych Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej
Energetyka jądrowa w Polsce
Adam Szejnfeld, sekretarz stanu w Ministerstwie Gospodarki
|
Od 10 do 13 lutego 2009 r. miała miejsce wizyta we Francji delegacji Senatu RP oraz przedstawicieli ministerstw. Od lewej: Luis Echavarri - szef Nuclear Energy Agency (NEA), agencji OECD ds. energii jądrowej, Adam Szejnfeld - sekretarz stanu w Ministerstwie Gospodarki, Jan Woroniecki - ambasador RP przy OECD.
fot. Piotr Żbikowski, Biuro Prasowe Ministerstwa Gospodarki
|
Uchwała nr 4 Rady Ministrów z dnia 13 stycznia 2009 r. w sprawie działań podejmowanych w zakresie rozwoju energetyki jądrowej przewiduje powołanie Pełnomocnika Rządu do Spraw Polskiej Energetyki Jądrowej. Pełnomocnik ma przygotować i przedstawić Radzie Ministrów projekt tego Programu - określający m.in. liczbę, wielkość i możliwe lokalizacje elektrowni jądrowych, a także program zmian instytucjonalno-legislacyjnych niezbędnych do jego wdrożenia. Zobowiązuje też Ministra Skarbu Państwa do zapewnienia współpracy Polskiej Grupy Energetycznej S.A. przy przygotowywaniu powyższego programu, jak i pełnienia przez tę spółkę wiodącej roli w jego realizacji.
Wprowadzenie energetyki jądrowej wymaga podjęcia wielu długofalowych, złożonych i zależnych od siebie działań natury technicznej, prawnej i organizacyjnej. Doświadczenie pokazuje, że pomiędzy polityczną decyzją o programie wdrożeniowym a realizacją pierwszej elektrowni jądrowej mija zwykle 12-15 lat. Okres ten, zgodnie z koncepcją kamieni milowych Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej (Milestones in the Development of a National Infastructure for Nuclear Power, IAEA Nuclear Energy Series No. NG-G-3.1), składa się z trzech głównych faz:
1) przygotowanie decyzji o uruchomieniu programu energetyki jądrowej,
2) przygotowanie budowy elektrowni jądrowych po podjęciu decyzji politycznej,
3) działania dotyczące realizacji projektu budowy pierwszej elektrowni jądrowej.
|
Szwajcarska siłownia jądrowa Beznau 350 MWe wymaga średniorocznie 40 ton paliwa jądrowego i wytwarza następujące ilości odpadów promieniotwórczych: 1,4 m3 wysoko aktywnych, 25 m3 średnio aktywnych i 50 m3 nisko aktywnych. Reaktor jądrowy EPR 1000 MW zużywa rocznie 30 ton (80 kg dziennie) paliwa jądrowego za 35 mln euro i kosztuje ok. 2,5 mld euro, podczas gdy elektrownia konwencjonalna 1000 MW wykorzystuje 2,6 mln ton węgla kamiennego dostarczanego ciągle przy pomocy złożonych i kosztownych mechanizmów. Podobne urządzenia muszą odebrać znaczne ilości odpadów. Jeden tylko blok konwencjonalnej Elektrowni Opole o mocy 360 MWe wytwarza rocznie 190 tys. ton żużla i popiołu (część z nich radioaktywnych) i 45,5 tys. ton gipsu z instalacji mokrego odsiarczania spalin. Są one następnie wykorzystywane np. w budownictwie, drogownictwie itp.
Źródło: G. Jezierski
"Energia jądrowa wczoraj i dziś"
Wydawnictwo Naukowo-Techniczne Warszawa 2005, s. 392
|
Podobnie będzie w Polsce. W pierwszej fazie, kluczowym zagadnieniem będzie opracowanie kompleksowego systemu prawnego energetyki jądrowej (bezpieczeństwo, zabezpieczenia, odpowiedzialność za szkody i aspekty komercyjne wykorzystania materiałów jądrowych itp.), dostosowanie i utrzymanie efektywnego systemu dozoru jądrowego, przygotowanie kadr dla organizacji państwowych i właścicieli/operatorów elektrowni jądrowych. Należy zadbać o zapewnienie wystarczających środków finansowych na budowę, utrzymanie bezpiecznej eksploatacji i likwidację elektrowni jądrowej po wyeksploatowaniu, jak też na zarządzanie odpadami promieniotwórczymi, paliwem i materiałami jądrowymi, a także na rozbudowę zaplecza naukowo-badawczego oraz na transparentne komunikowanie się ze społeczeństwem i z państwami sąsiednimi.
Druga faza ma na celu zapewnienie warunków do osiągnięcia przez państwo i przedsiębiorstwa energetyczne (właścicieli/operatorów) wystarczającego poziomu techniczno-organizacyjnego do sprostania wymogom budowy elektrowni jądrowych. Państwo wprowadza wówczas wszystkie elementy zaprojektowanego uprzednio kompleksowego systemu prawnego - dotyczące odpowiedzialności urzędu dozoru jądrowego (UDJ) w zakresie licencjonowania oraz monitorowania i nadzoru bezpieczeństwa i przestrzegania norm Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej (IAEA). Podejmuje decyzje o wyborze rozwiązań finansowych i operacyjnych odnośnie praw właścicielskich i realizacyjnych w układzie rząd, sektor prywatny i/lub właściciel zagraniczny, zarządzania odpadami promieniotwórczymi i wypalonym paliwem oraz odpowiedzialności za szkody. Zapewnia wsparcie instytucjonalne dla wprowadzenia programu energetyki jądrowej - określając też stopień krajowego wkładu technicznego i przemysłowego oraz politykę jego wspierania. Wskazuje wymogi i rozwiązania dotyczące przygotowań na wypadek awarii jądrowej, zakresu i metod zastosowania środków bezpieczeństwa oraz ochrony środowiska.
Państwo (lub właściciel/użytkownik elektrowni jądrowej) w drugiej fazie sporządzi studium wykonalności i uzasadnienie dla Programu Polskiej Energetyki Jądrowej, wskaże inwestorom wstępne lokalizacje elektrowni jądrowych, określi politykę dostaw paliwa jądrowego i zarządzania odpadami promieniotwórczymi i wypalonym paliwem jądrowym, ustali sposób przygotowania i szkolenia kadr dla energetyki jądrowej, powoła organizację zdolną do działania jako kompetentny nabywca do oceny opcji projektowych elektrowni jądrowych, ustanowienia wymogów dla użytkowników, przygotowywania i oceny dokumentów przetargowych.
W trzeciej fazie, właściciel/użytkownik elektrowni jądrowej będzie musiał wykazać - głównie UDJ - swe kompetencje techniczno-organizacyjne i możliwości realizacji projektu, przestrzeganie zatwierdzonych wymogów technicznych (inżynieryjnych) i jakości wykonania, norm bezpieczeństwa jądrowego i zaleceń związanych z zabezpieczeniami, jak też zobowiązań międzynarodowych i partnerskich - szczególnie z państwami sąsiednimi. n
www.mg.gov.pl
|
